ده محصول برتر فناوري نانو در سال 2004

1. گرم‌كننده‌هاي پا

همگي شما كيسه‌هاي آب گرم را ديده‌ايد. بسته‌هاي گرم‌كننده‌ي بلوري چطور؟ همانهايي كه با نام تجاري آتروپات در ايران به فروش مي‌رسد؛ همان كيسه‌هايي كه با گذاشتن در آب گرم تا حدود يك روز گرما را در خود نگه مي‌دارد. ولي احتمالاً با باندهاي پودري آشنا نيستيد؛ باندهايي كه از پودرهاي خاص فشرده‌شده ساخته شده‌اند و معمولاً كابردهاي پزشكي و ورزشي دارند و تا دو روز گرما را در خود نگه مي‌دارند. همه‌ي اين موارد به كنار! تصور كنيد لايه‌اي به ضخامت دو ميلي‌متر در اختيار داشته باشيد كه توانايي نگه داشتن گرما را تا 20 روز در خود داشته باشد. در مارس 2004 (فروردين 1383)، شركتي آمريكايي چنين گرم‌كننده‌اي را با استفاده از فناوري نانو به بازار ارائه كرد.
در اين محصول، از فناوريي موسوم به آئروژل استفاده شده است كه در مقايسه با مواد موجود از لحاظ زماني دوسه برابر بيشتر حرارت را در خود نگه مي‌دارد. جالب اينكه ضخامت اين لايه‌ها چيزي در حدود دو ميلي‌متر است. از اين محصول در توليد پوتينهاي نيروي ويژه‌ي ارتش آمريكا به صورت تجاري استفاده شده است. علاوه بر اين، برنده‌ي ماراتن قطب شمال در سال 2004 و تيم اسكي كانادا نيز از اين محصول استفاده كرده‌اند. قيمت هر جفت از اين پوتين‌ها 99/19 دلار (حدود 18 هزار تومان) است.

2. تشكهاي قابل شست‌وشو

در ماه اكتبر يكي از بزرگترين توليدكنندگان تشك در دنيا، تشكهاي عجيبي به بازار عرضه كرد. اين تشك از سه لايه ساخته شده است. همان‌طور كه در شكل هم مي‌بينيد، لايه‌ي رويي يك لايه‌ي زيپدار قابل شست‌وشو است كه در اكثر تشكهاي ساخت اين شركت هم وجود دارد و با قيمت 1400 دلار (يک ميليون و 260 هزار تومان) به فروش مي‌رسد. هنگام خواب، الياف شياردار موسوم به كولمكس (coolmax) در اين روكش عرق و رطوبت و... را دفع مي‌كند و موجب خشك شدن سريع پارچه پس از شست‌وشو مي شود. در لايه‌ي دوم، يك بافت نيمه‌تراوا قرار دارد كه مايعات و ذرات را به دام مي‌اندازد و سپس مي‌توان آنها را با شستن جدا كرد. لايه‌ي سوم، يك پارچه‌ي حوله‌اي با روكش تفلون است كه يك لايه‌ي محافظ اضافي ايجاد مي‌کند.

3. چوب و توپ گلف
شايد خيلي از شماها ــ مثل من ــ تا به حال گلف‌بازي نكرده باشيد. ولي جالب است كه يكي از محصولات جديد نانو مرتبط با اين ورزش را به شما معرفي كنم. نمي‌دانم چقدر در مورد فولرين اطلاعات داريد. به هر حال، يك شركت ژاپني با استفاده از فولرينِ تيتانيوم اقدام به ساخت انتهاي يک چوب گلف جديد كرده است. به طور معمول انتهاي چوب گلف از تيتانيوم ساخته مي‌شود. چوب جديد در مقايسه با تيتانيوم معمولي 12 درصد بيشتر در مقابل خميدگي مقاومت مي‌كند و سختي آن 6/3 درصد بيشتر است و سر آن به ميزان 20 درصد خاصيت ارتجاعي بيشتري از خود نشان مي‌دهد و مسافت پرتاب توپ هم در حدود 14 متر افزايش يافته است.
جالب آنكه ميزان استقبال عمومي از اين محصول به حدي زياد بود كه شركت در انجام برخي از تعهدات خود به مشتريان دچار تأخير شد.
اگر به خاطر داشته باشيد، در مقاله‌ي «ده محصول برتر فناوري نانو در سال 2003» در مورد راكت تنيس و توپ آن صحبت كرديم. در اينجا هم همين اتفاق افتاده است. در كنار توليد چوب گلف مبتي بر فناوري نانو، شركتي آمريكايي اقدام به توليد توپ جديد نانويي كرده است كه مزيتهاي قابل توجهي نسبت به نمونه‌هاي قبلي دارد. يكي از مزيتها آن است كه اين توپ مي‌تواند مسير پرواز خود را اصلاح نمايد و همين امر باعث مي‌شود كه نسب به ديگر توپها مسير مستقيمتري را طي كند. طراحي توپ و نانومواد ناشناخته‌ي (محرمانه‌ي!) به‌كاررفته در آن، باعث جهت‌دهي مناسبتر انرژيِ ضربه‌ي وارده از چوب مي‌شود و همين امر باعث حركت مستقيمتر آن مي‌شود. قيمت يك بسته‌ي سه‌تايي از اين توپ 99/24 دلار (22 هزار و 500 تومان) اعلام شده است.

4. محافظ پوست شخصي

باز هم اگر مقاله‌ي «ده محصول برتر فناوري نانو در سال 2003» را به خاطر داشته باشيد، در مورد كرم ضدآفتاب نانويي صحبت كرديم. مسئله‌ي جالبي كه در قرن جديد اتفاق افتاده، اين است كه در كنار حربه‌هاي تبليغاتي قديمي، امروزه اينكه محصولي مبتني بر فناوري نانو باشد به حربه‌اي قوي در تبليغات بدل شده است. شركتهاي آرايشي و بهداشتي نيز از اين مسئله مستثنا نيستند. اخيراً شركت Bionova يك محافظ پوست شخصي پيشنهاد كرده است و مي گويد كه 50 درصد فروششان از محصولات بهبوديافته‌شان است. اين شركت از طريق يك سري مصاحبه‌ي اينترنتي و حضوري، كرمهاي صورت، دست و بدن را مناسب با جنسيت، سن، نژاد، نوع پوست، عادات فردي، همانند ميزان فعاليت شخصي، توليد مي‌کنند. به عنوان مثال، اين شركت در ماه اگوست يك محصول محافظ پوست براي ورزش تنيس عرضه كرده است و ادعا مي‌كند كه اين محصول محافظ پوست، در تمام شرايط آب و هوايي از پوست محافظت مي‌کند. اين ماده قابليت محافظت از پوست در برابر سوختگي ناشي از تشعشعات خورشيدي را دارد و براي جلوگيري از تاول‌زدگي و حساسيت نسبت به هواي مرطوب و ديگر آلودگيها مناسب است.
يك شيشه‌ي 30 سي‌سي (يك اونسي) از اين محصول محافظ در برابر باد و خورشيد 60 دلار (54 هزار تومان) قيمت دارد.

5. پوشش حاوي نانوذرات نقره براي التيام زخم قربانيان سوختگي

اين باندها براي درمان سوختگيهاي شديد كه امكان عفونت در آنها وجود دارد مورد استفاده قرار مي‌گيرند. از دوران گذشته خاصيت نقره به عنوان كشنده‌ي باكتريها شناخته شده بود. در محصول جديد، نانوبلورهاي نقره سطح اثربخشي خود را در مقايسه با نمونه‌هاي قبلي افزايش داده‌اند و قادر به از بين بردن 150 نوع ميكروبي هستند كه حتي داروها قادر به از بين بردن آنها نيستند! اين باند در عرض 30 دقيقه باكتريها را از بين مي‌برد و تا چند روز به طور مداوم مي‌تواند اثر خود را حفظ كند. جالب اينكه اين محصول از زمان ورود به بازار جزو پرفروشترين محصولات نانو به شمار مي‌رود، به گونه‌اي كه فروش آن از 3 ميليون دلار در سال 1999 به 16 ميليون دلار در سال 2003 رسيده است و در حال حاضر در بيش از 100 بيمارستان از 120 بيمارستان اصلي سوختگي در آمريكاي شمالي استفاده مي‌شود.

6. ضد عفوني‌كننده‌ي نظامي

اين محصول در نيروي دريايي، كشتيهاي مسافرتي، هواپيماها و مراكز بهداشتي به كار رفته است. به خاطر هراسي كه پس از شيوع ويروس سارس در سال 2003 ايجاد شد، شركت بوئينگ پيشنهاد كرد كه اين محصول در هواپيماها مورد استفاده قرار گيرد. اين پيشنهاد باعث شد تا مشتريان اين محصول از 4 شركت هواپيمايي، به 30 شركت برسند. بنابر تأييد آژانس حفاظت از محيط زيست ايالات متحده، اين محصول هيچ اثر مضر پوستي، چشمي، تنفسي يا خوراكي به همراه ندارد.
ولي تمام اينها چه ربطي به فناوري نانو دارد؟ ضدعفوني‌كننده‌هاي معمولي بايد در يك حلال همانند آب يا الكل حل شوند تا ارگانيسم (موجودات زنده) ويروس را با مواد شيميايي سمي از بين ببرند. اين روش كنترل آلودگي نياز به دقت بالايي دارد. براي اطمينان از كشته شدن اين ارگانيسم، مواد سمي بايد به مقداري وجود داشته باشند كه موجب ايجاد خطرات و آلودگي براي آنها شوند. محصول جديد به روش ديگري عمل مي‌كند؛ نانوكُره‌هاي قطرات روغن در آب معلق مي‌شوند و نانوامولوسيوني ايجاد مي‌كنند كه تنها نياز به مقدار بسيار كمي از اجزاي فعال اين محصول دارد. نانوكُره‌ها داراي باري سطحي‌اند كه درون بارهاي سطح غشاي ميكروارگانيسم نفوذ مي‌كنند. عملكرد آنها بيشتر شبيه شكستن يك حصار الكتريكي است.

7. اسپري آب‌گريز

شايد باورتان نشود، ولي اين محصول واقعاً كار عجيبي انجام مي‌دهد. من خودم نمونه‌ي آن را در ايران ديده‌ام و شخصاً آزمايشش كرده‌ام. ببخشيد، فراموش كردم كه اول بايد محصول را معرفي كنم. خوب بگذاريد از اينجا شروع كنيم. تصور كنيد وقتي كه باران مي‌آيد خانه‌ي شما خيس نشود. بله، خيلي عجيب نيست. يك شركت معتبر صنعت ساختمان محلولي ساخته است كه توانايي زياد دفع آب آن باعث مي‌شود كه تماس و چسبندگي قطرات آب با سطح به حداقل برسد و قطرات باران بلافاصله از روي سطح سُر بخورند و جدا شوند.
اين محصول علاوه بر داشتن جزء پليمري آبگريز، داراي نانوذرات نيز هست. اين نانوذرات چسبندگي آب و ذرات خاك را به حداقل مقدار مي‌رسانند و ذرات آلوده را به‌راحتي مي‌شويند. اين محصول ساخت شركت BASF است، ولي همان‌طور كه گفتم نمونه‌هاي مشابه آن كه ساخت شركت Nanofilm است را خودِ من آزمايش كردهام و تصميم دارم در آينده‌ي نزديك در مورد روش كار آن مقاله‌اي برايتان بنويسم.

8. محافظ شيشه‌ي اتومبيل

اين محصول يك محافظ نامرئي براي شيشه‌ي اتومبيل است. اين محافظ باران را دفع و كمك مي‌كند تا برف، يخ، حشرات و دوده به شيشه نچسبند. شيشه‌ي داراي اين روكش، ديد راننده را در شب باراني به ميزان 34 درصد افزايش مي‌دهد و اين مسئله باعث مي‌شود راننده حدود يک ثانيه زمان بيشتر براي عكس‌العمل در اختيار داشته باشد. با سرعت 90 کيلومتر در ساعت، اين مدت زمان معادل پيمودن حدود 30 متر بيشتر است.
اين محصول ساخت همان شركت Nanofilm است كه در محصول قبلي از آن ياد كردم. اگر به خاطر داشته باشيد، در ده محصول برتر نانوفناوري در سال 2003 هم از روكشهاي عينك آفتابي توليدشده توسط اين شركت صحبت كرده بوديم.

9. كرم تسكين‌دهنده‌ي درد عضلاني

اين كرمها از ليپوزومهاي 90 نانومتري ساخته شده كه ظاهراً به وسيله‌ي فوتباليستها و ورزشكاران ديگر امتحان شده و مورد تأييد قرار گرفته است. ظاهراً طرفداران ورزش، سرمايه‌گذاري زيادي بر روي اين محصول انجام مي‌دهند. با توجه به گسترش ورزش حرفه‌اي، به نظر مي‌رسد كه اين محصول از بازار خوبي برخوردار شود. راستي باز هم فراموش كردم بگويم كه اين محصول چه مزيتي دارد: اين كرمها مي‌توانند موجب بهبود تسكين عضلات كشيده‌شده در حين فعاليتهاي ورزشي شوند.

10. چسب دندانپزشكي

فكر مي‌كنم كه شما در اينكه درد دندان عذاب‌آورترين درد دنياست با من هم‌عقيده باشيد. به هر حال اگر مثل من يكي دو تا روكش چيني بر روي دندانهايتان داشته باشيد، مسلماً تا به حال كاربرد چسبهاي دندانپزشكي را ديده‌ايد. يك شركت معتبر، چسب دندانپزشكي جديدي به بازار عرضه كرده و در آن از فناوري نانوپُركننده‌هاي سيليكاتي استفاده نموده است که پيوند قويتري با ميناي دندان ايجاد مي‌کند.

این مقاله را در سایت باشگاه نانو هم می توانید مطالعه کنید